در این دوره، هدف این است که معلمان با مدل UbD آشنا شده و مزایای مهم آن را درک کنند. سپس، بر اساس استانداردهای طراحی آموزشی و با کمک گرفتن از منابع بین المللی و ابزارهای کمکی، طرح‌های یادگیری موثری را طراحی نمایند. آشنایی با عناصر کلیدی طرح یادگیری و نحوه استفاده از منابع و بانک‌های اطلاعاتی نیز از اهداف مهم این دوره است.

UbD یک مدل طراحی آموزشی چابک و مدرن است که در آن تلاش شده است، عارضه‌ها و نقاط ضعف مدل‌های رایج حل شود و چهارچوبی دقیق و منسجم برای طراحی آموزشی ارائه دهد. این مدل عملیاتی است و یافته‌های علمی نیز از آن پشتیبانی می کنند.

درخواست شرکت در دوره و اطلاعات بیشتر»

.

The post دوره آموزشی حضوری «طراحی برای فهم عمیق (UbD)» first appeared on سمیه رزبان.

شناخت تاریخچه این حوزه به طراحان آموزشی امکان می‌دهد تا از اشتباهات گذشته درس بگیرند و بهترین شیوه‌ها را برای ایجاد برنامه‌های آموزشی موثرتر به کار گیرند. همچنین، با درک این تاریخچه، می‌توان بهتر به اهمیت تطابق آموزش با نیازهای امروزی پی برد و روش‌های نوین و مبتنی بر تکنولوژی را به شکل بهتری در طراحی آموزشی به کار گرفت.

تاریخچه طراحی آموزشی

تصور کنید که در دنیای باستان زندگی می‌کنید، زمانی که آموزش به شکل غیررسمی و از طریق مشاهده و تقلید انجام می‌شد. افراد از طریق مشاهدهٔ رفتارها و عملکردهای افراد ماهر و باتجربه، مهارت‌ها و دانش مورد نیاز برای زندگی را می‌آموختند. این روش‌ها بسیار موثر بودند، اما ساختاریافته نبودند و به فرد بستگی داشتند.

با گذر زمان و به ویژه در دوران رنسانس، نیاز به آموزش ساختاریافته‌تر احساس شد. مدارس و دانشگاه‌ها تاسیس شدند و اولین تلاش‌ها برای طراحی آموزشی نظام‌مند شکل گرفت. در این دوران، معلمان و محققان به دنبال یافتن روش‌هایی برای بهتر کردن فرآیند آموزش بودند.

مرحله اول: آغاز قرن بیستم و ظهور نظریه‌های یادگیری

در اوایل قرن بیستم، با ظهور نظریه‌های یادگیری، آموزش به شکلی علمی‌تر مورد بررسی قرار گرفت. افرادی مانند جان دیویی و ادوارد ثرندایک به مطالعه نحوه یادگیری انسان‌ها پرداختند. این تحقیقات نشان داد که یادگیری تنها از طریق مشاهده و تقلید نیست، بلکه می‌تواند با استفاده از روش‌های سیستماتیک و طراحی‌شده بهبود یابد.

مرحله دوم: جنگ جهانی دوم و آموزش‌های نظامی

در طول جنگ جهانی دوم، نیاز به آموزش سریع و موثر نیروهای نظامی باعث شد تا تلاش‌های بیشتری برای سیستماتیک کردن آموزش صورت گیرد. در این دوره، مفهومی به نام “تجزیه و تحلیل وظیفه” معرفی شد. این روش شامل شناسایی و تجزیه و تحلیل وظایف و مهارت‌های مورد نیاز برای انجام یک کار خاص بود و سپس بر اساس آن، برنامه‌های آموزشی طراحی می‌شد.

مرحله سوم: دهه ۱۹۵۰ و ظهور مدل‌های اولیه طراحی آموزشی

پس از جنگ، تلاش‌ها برای ایجاد مدل‌های ساختاریافته‌تر طراحی آموزشی ادامه یافت. در دهه ۱۹۵۰، مدل‌هایی مانند مدل ADDIE (تجزیه و تحلیل، طراحی، توسعه، اجرا، ارزیابی) معرفی شدند. این مدل‌ها به معلمان و طراحان آموزشی کمک کردند تا برنامه‌های آموزشی را به صورت سیستماتیک و گام به گام طراحی کنند.

مرحله چهارم: دهه ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ و پیشرفت‌های بیشتر

در دهه ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰، نظریه‌های شناختی و رفتاری به طراحی آموزشی شکل دادند. افرادی مانند رابرت گانیه و بنجامین بلوم مدل‌ها و نظریه‌های جدیدی را معرفی کردند که تاکید بر تعیین اهداف آموزشی، طراحی فعالیت‌های آموزشی بر اساس این اهداف و ارزیابی مستمر داشتند.

مرحله پنجم: دهه ۱۹۸۰ تا امروز و ظهور تکنولوژی‌های آموزشی

با پیشرفت تکنولوژی و ظهور رایانه‌ها، طراحی آموزشی وارد عصر جدیدی شد. آموزش مبتنی بر رایانه، شبیه‌سازی‌ها، و یادگیری آنلاین به عنوان ابزارهای جدید در طراحی آموزشی مطرح شدند. این دوره شاهد ظهور مدل‌های جدیدی مانند “طراحی وارونه” (Backward Design) بود که بر تعیین نتایج مطلوب آموزشی قبل از طراحی فعالیت‌های آموزشی تاکید دارد.

در دهه‌های اخیر، عناصر جدیدی در طراحی آموزشی مطرح شدند که در مجامع بین‌المللی مورد بحث و بررسی قرار می‌گیرند. از جمله این عناصر می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

1. 1. 1. 1. 1. فردی‌سازی آموزش (Personalized Learning): فردی‌سازی آموزش به معنای تطبیق روش‌ها و محتوای آموزشی با نیازها، توانایی‌ها و علایق فردی دانش‌آموزان است. این رویکرد تاکید دارد که هر دانش‌آموز با سرعت و سبک یادگیری خاص خود پیش برود. استفاده از تکنولوژی‌های نوین مانند سیستم‌های مدیریت یادگیری (LMS) و تحلیل داده‌ها، امکان فردی‌سازی آموزش را فراهم می‌کند.
            2. یادگیری مبتنی بر پروژه (Project-Based Learning): در این رویکرد، دانش‌آموزان از طریق انجام پروژه‌های واقعی و مرتبط با زندگی روزمره، مهارت‌ها و دانش مورد نیاز را کسب می‌کنند. این روش باعث افزایش انگیزه و علاقه‌مندی دانش‌آموزان به یادگیری می‌شود.
            3. یادگیری ترکیبی (Blended Learning): یادگیری ترکیبی ترکیبی از آموزش حضوری و آنلاین است. این روش به دانش‌آموزان امکان می‌دهد تا در زمان‌ها و مکان‌های مختلف به یادگیری بپردازند و از منابع آموزشی متنوع بهره‌مند شوند.
            4. یادگیری مبتنی بر بازی (Gamification): استفاده از عناصر بازی در فرآیند آموزشی، مانند امتیازدهی، رقابت و پاداش، به منظور افزایش انگیزه و تعامل دانش‌آموزان با محتوای آموزشی.
            5. هوش مصنوعی و یادگیری ماشینی (Artificial Intelligence and Machine Learning): هوش مصنوعی و یادگیری ماشینی در حال تغییر چهره آموزش هستند. از تحلیل داده‌ها برای شناسایی نقاط قوت و ضعف دانش‌آموزان و ارائه پیشنهادات بهبود فردی گرفته تا ایجاد تجربیات یادگیری شخصی‌سازی شده، هوش مصنوعی به عنوان یکی از ابزارهای اصلی در طراحی آموزشی مدرن شناخته می‌شود.
            6. واقعیت مجازی و افزوده (Virtual and Augmented Reality): استفاده از تکنولوژی‌های واقعیت مجازی و افزوده برای ایجاد محیط‌های یادگیری تعاملی و جذاب که به دانش‌آموزان امکان می‌دهد تا مفاهیم پیچیده را به شکلی واقعی و ملموس تجربه کنند.
            7. توجه به مهارت‌های قرن ۲۱ (۲۱st Century Skills): طراحی آموزشی مدرن به توسعه مهارت‌های اساسی برای زندگی و کار در قرن ۲۱، مانند تفکر انتقادی، حل مسئله، همکاری و ارتباطات موثر، تاکید دارد.

The post تاریخچه طراحی آموزشی به زبان ساده first appeared on سمیه رزبان.

۱

مادرم به مطالعه مجله علاقه داشت و از سنین ۳-۴ سالگی قبل از خواب تصویر مادرم در ذهنم مجله به دست ثبت شده است. او هر وقت در خیابان از کنار دکه های روزنامه فروشی رد می شدیم حتما یک مجله می خرید.

بعد از آنکه مدرسه رفتم و باسواد شدم، مجله ای برای کودکان به نام سروش چاپ می شد. حالا من هم مشتری و شیفته مجله سروش کودک شده بود و مرتب دنبالش می کردم و برایشان نقاشی و نامه هم می فرستادم ولی چاپ نمی شدند.

.

۲

در دوران ابتدایی بازی مورد علاقه ام اداره بازی بود. با بچه های فامیل چند ساعت سرگرم طراحی یک نشریه کاغذی کوچک می شدیم و اسم این بازی را گذاشته بودیم اداره بازی!

همیشه دوست داشتم هم بازی هایم که پسر و دختر عمه هام بودند را قانع کنم که مطالب و چیدمان نشریه را مدریت کنم. از آنجایی که در جمع ۶ نفره مان من بزرگتر بودم (با اختلاف ۵ ماه از بعدی) و سرتِق، غالبا حرفم را هم گوش می کردند. البته انصافا ایده های بدی هم نداشتم.

نهایتا نشریه طراحی شده را به پدر و مادرهایمان نشان می دادیم و آنها سری سری نگاهی می کردند و یه ماشالا ماشالایی می گفتند.

.

۳

دانشگاه خوارزمی قبول شدم. شوق و ذوق عمیقی داشتم. چون هم فضای دانشگاه را قبلا دیده بودم و دوست داشتم هم نزدیک خانه مان بود. در دانشگاه گاهی نشریات گروه های مختلف به دستم می رسید همه آن ها را می خواندم و به جزییاتشان توجه می کردم، بعد از مدتی شاخک هایم را تیز کردم و متوجه شدم دانشجوها می توانند از طریق عضویت در انجمن علمی رشته شان، مجله تخصصی راه انداری کنند و لازمه اش شرکت در دوره روزنامه نگاری است.

در دوره شرکت کردم و رفتم گفتم میخواهم مجله ای راه اندازی کنم. گفتند خیلی هم خوب صفحه آرا داری؟ گفتم نه. گفتند باید با نرم افزار این دیزاین مجله را صفحه آرایی کنیم.

کسی را سراغ نداشتم که تجربه صفحه آرایی داشته باشد و حاضر باشد داوطلبانه و مجانی نشریه مان را سر و سامانی دهد. وقت آن رسیده بود که دست بکار شوم و خودم یاد بگیرم. دانشگاه دوره این دیزاین هم گذاشت و با دوستم در این دوره ثبت نام کردیم.

.

۴

آن ترم دوشنبه ها از ساعت هشت صبح تا ۴ و نیم کلاس داشتیم و بعد آن بدو بدو خودمان را به کارگاه این دیزاین می رساندیم و درمانده و وامانده در دوره شرکت می کردیم.

صفحه آرایی ظرافت های زیادی داشت. مدرس دوره آقای رنجبر مرد باتجربه و سخاوتمندی بود و هر چه در چنته داشت را با ما به اشتراک می گذاشت. با این  احوال بازده دوره برایمان پایین بود و دلایل آن عبارت بود از:

۱- مراحل کار با نرم افزار غالبا زیاد و بخاطر سپردن آنها دشوار بود. از طرفی بخاطر سرعت بالای ارائه نه قابل نوشتن بود نه می توانستیم هم زمان با تمرین از کلاس فیلم بگیریم. صدای مدرس را ضبط می کردیم ولی عملا چون بدون تصویر محیط نرم افزار بود، آن هم فایده نداشت.

۲- شرایط فیزیکی کلاس همانطور که در عکس زیر میبینید، نامناسب بود، کامپیوتر ها دور تا دور کلاس رو به دیوار چیده شده بود و دستکتاپ استاد از طریق پروژکتور روی دیوار کلاس قابل مشاهده بود، ما برای دیدن مراحل انجام کار در نرم افزار باید ۹۰ درجه یا ۱۸۰ درجه می چرخیدیم و جز اذیت شدن گردنمان برخی از مراحل ظریف کار را از دست می دادیم.

۳- تایم کلاس، که هم زمان شده بود با اوج خستگی ما بعد از یک روز شلوغ و قابل تغییر نبود.

۴- مشکل رفت و آمد و ترافیک؛ زمستان بود و وقتی کلاس تعطیل می شد هوا تاریک بود و اتوبوس پیدا نمی شد برای اینکه به ورودی دانشگاه که تا دانشکده ۲-۳ کیلومتری فاصله داشت برسیم و مجبور بودیم، با ترس روبرو شدن با سگ های دانشگاه بدو بدو تا ورودی برویم و تازه به میدان حصارک می رسیدیم.

نمی دانم چقدر با میدان حصارک کرج آشنا هستید، ولی اگر روزی خواستید روی انواع آسیب های اجتماعی مطالعه کنید، گزینه بسیار خوبی است . با تاریک شدن هوا حصارک غوغا می شد، آدم های مشتی و خفنی پیدایشان می شد که یا مشغول چانه زدن سر خرید وسایل دست دوم از یکدیگر بودند یا در حال خوردن جگر و لبو و آب زرشک های کاملا بهداشتی J فروشنده های دوره گرد.

از  وسط هیاهو آن طرف میدان می رفتیم تا سوار اتوبوس یا تاکسی شویم، منتظر می ماندیم تا تاکسی زرد یا اتوبوسی توقف کند و بلاخره بعد از گذراندن ساعتی ترافیک به خانه می رسیدیم.

خلاصه به هر نحوی بود دوره را گذراندیم و رفتم مجوز نشریه رو گرفتم و یا علی گفتیم و نشریه آغاز شد…

.

۵

برای گردآوری مطالب نشریه مثل بچگی ها، تقسیم کار کردم و حالا وقت صفحه آرایی رسیده بود و دیدم در عمل خیلی نکات ریز را مشکل دارم و بخش هایی از خاطرم رفته،  از طرف دیگر به نکاتی برمیخوردم که در سرفصل های دوره گنجانده نشده بودم.

سرچ کردم و با سایتی آشنا شدم که آموزش ویدیوئی گام به گام این دیزاین را منتشر کرده بود، ذوق زده شدم. قیمتش هم یک سوم کلاسی بود که رفته بودم.

در سایت ثبت نام کردم و دوره را خریدم. با کمک همون فیلم های آموزشی دو روزه صفحه آرایی نشریه را به اتمام رساندم!

اولین بار که نشریه چاپ شد و داغ داغ رفتم تحویل گرفتم، ذوق وصف ناشدنی را تجربه کردم. طرح جلد و صفحاتش، بوی رنگ و کاغذش و گرمی کاغذهایش را دقیقا در خاطر دارم.

هنوزم عاشق طراحی نشریه ام فقط سبک آن تغییر کرده و حالا وب سایتم نقش نشریه را بازی می کند، شاید هم فرصتی هم فراهم شد و باز هم در آینده طراحی نشریه کاغذی را پیش گرفتم.

.

۶

استفاده از آن دوره آنلاین، انقلابی در ذهنم ایجاد کرد. فهمیدم باید مدل ذهنی ام را در مورد شیوه یادگیری ام تغییر دهم.

 استفاده از آموزش مجازی، نسبت به کارگاهی که رفته بودم، برام چند تا مزیت داشت:

۱- انعطاف از نظر زمان و مکان؛ هر وقت وقت و انرژی داشتم سراغ آموزش ها می رفتم و می توانستم گاهی یک ربع وقت بذارم و گاهی چندین ساعت.

۲- امکان تکرار و کنترل دوره؛ می توانستم بارها و بارها بخشی از آموزش که پیچیده بود را تکرار کنم. همچنین بخش هایی که روی آن تسلط داشتم را با یک کلیک جلو می زدم.

۳- آزادی عمل در انتخاب دوره؛ در چند سایت سرچ می کردم و می توانستم از بین چند دوره با توجه به مشخصات مدرس، سرفصل های آن  و سایر ویژگی هایش دست به انتخاب بزنم و بهترین گزینه را با توجه به نیازم انتخاب کنم.

.

۷

از آن به بعد بیشتر سرچ می کردم. با یوتیوب و چندین منبع خوب دیگر آشنا شدم و دیگر با سرعت و انعطاف بیشتری مهارت هایی که دنبالشان بودم را در حیطه های مختلف یاد می گرفتم و لذت می بردم.

مقصودم از این مقایسه این نیست که که آموزش آنلاین، جایگزین سایر شیوه های یادگیری است، ولی معتقدم باید دوره های آنلاین را جز سبد یادگیری مان قرار دهیم. هنوز هم از کارگاه ها و کلاس های حضوری استفاده می کنم اما خب محدودتر و فقط زمان هایی که دوره خاصی است یا مدرس تخصص و دانش ویژه و به روزی دارد که از طریق دیگری دستیابی به آن ممکن نیست.

.

۸

خب، رشته ام تکنولوژی آموزشی بود. سال دوم دانشگاه، بعد از یاد گرفتن چند نرم افزار کاربردی رشته مان با همین شیوه و کمابیش مطالعه کتاب های تخصصی، وارد فضای کار شدم. اولین تجربه ام کار در شرکتی بود که روی آموزش ریاضی به کودکان از طریق چندرسانه ای های تحت وب کار می کرد.

هشت ماهی که آنجا به صورت پاره وقت کار کردم، برایم تجربه درخشانی بود. مدیر شرکت آقای مولوی عضو سایت لیندا بود و به ما هم دسترسی داده بود تا هر وقت دوست داریم وارد این سایت شویم و دوره های آنلاینش را ببینیم. از طریق لیندا هم با کلی مطالب جدید آشنا شدم و بیشتر از آن از شیوه طراحی سایت و فیلم هایشان ایده گرفتم.

.

۹

خلاصه اینکه، آموزش آنلاین برای من یادآور کلی حس و حال خوب است،

آموزش آنلاین به من کمک کرد تا در نقاط عطف زندگیم، رشد کنم.

از طرفی زندگی فردی، تحصیلی و شغلی من از سال ۹۱ با آموزش آنلاین گره خورده است و حالا دوست دارم در باره اش بیشتر بنویسم.

نوشتن درباره آموزش آنلاین، به من کمک می کند:

تشویق شوم با جدیت بیشتری منابع جدید را دنبال کنم.

 با آدم هایی که دغدغه ای شبیه من دارند آشنا شوم.

احساس مولد بودن کنم و زکات علمم را بدهم.

.

امیدوارم مسیری که انتخاب کردم مثمر ثمر باشد…

The post چرا درباره آموزش آنلاین می نویسم؟ first appeared on سمیه رزبان.