در چند سال اخیر استقبال از ابزارهای آنلاین ارزشیابی در کشورمان بیشتر شده است و در پاسخ به این نیاز تعدادی از شرکت‌های خصوصی دست‌به‌کار شده‌اند و پلتفرم‌هایی برای پیاده‌سازی آزمون‌های آنلاین طراحی کرده‌اند.

این نیاز در یک سال اخیر که اجباراً آموزش‌های مجازی شد، بیشتر هم شد. البته معلمان زیادی هم بودند که برای ارزشیابی همان شیوه‌های پیشین را پیش گرفتند، مثلاً ده سؤال را روی کاغذ می‌نوشتند، از آن عکس می‌گرفتند، برای دانش‌آموزانشان می‌فرستادند تا آن‌ها در محدوده زمانی خاصی به آنها روی کاغذ خودشان پاسخ دهند.

اتفاقی که غالباً می‌افتاد هم این بود که دانش‌آموزان گروه دیگری برای خود داشتند و پاسخ‌ها را به‌سرعت با یکدیگر به اشتراک می‌گذاشتند؛ بنابراین سنجش یادگیری در این شیوه غالباً اتفاق نمی‌افتد. چالش بعدی این روش آن است که بعد از آنکه دانش‌آموزان پاسخ‌ها را به‌صورت تصویر ارسال می‌کردند تازه گرفتاری آغاز می‌شد. چون تصحیح کردن برگه‌ها ازروی تصاویری که بعضاً خوب هم گرفته نشدند، بسیار زمان‌بر و اذیت‌کننده است.

.

خلاصه استفاده از چنین روش‌های سنتی برای ارزشیابی در دنیای امروز مثل آن است که موتور پیکان را روی بنز سوار کنیم. راه نمی‌رود. شاید بتوانیم به‌زور آن‌ها را هل دهیم و با طناب تا جایی بکشانیم ولی نهایتاً فرسوده می‌شویم و به هدفمان نمی‌رسیم.

با استفاده از ابزارهای ارزشیابی آنلاین، برگزاری آزمون و بررسی تمرین‌های دانش‌آموزان بسیار آسان می‌شود. به طبع وقتی فرایندی آسان شود، می‌توان آن را به طور منظم به‌دفعات تکرار کرد. در واقع می‌توان در طی فرایند یادگیری مرتب به دانش‌آموز بازخورد ارائه کرد و ارزشیابی مستمر (تکوینی) را جایگزین ارزشیابی تراکمی (پایانی) کرد.

بنابراین هدف اصلی استفاده از ابزارهای آنلاین برای ارزشیابی آن است که فرایند برگزاری آزمون هم برای معلم هم دانش‌آموز، سریع و آسان‌تر شود، تا مرحله‌به‌مرحله بازخورد ارائه شده و کیفیت یادگیری ارتقا پیدا کند.

پس از سرچ و مشورت با دوستان فعالم در حیطه آموزش ۶ پلتفرم ارزشیابی آنلاین فارسی را شناسایی کردم، در ادامه به ویژگی‌ها همچنین نقاط ضعف و قوت آنها خواهم کرد:

۱- کوییز ۲۴

  کوییز ۲۴ سامانه‌ای آنلاین است که اختصاصاً خدماتی مربوط به برگزاری آزمون و تکالیف را به مدارس، معلمان و دانش‌آموزان ارائه می‌کند. ازآنجایی‌که در این سامانه امکان تعریف انواع تمرین‌ها و پروژه‌ها وجود دارد، فکر می‌کنم قابلیت‌های آن نسبت به سایر ابزارهای داخلی به استانداردهای ذکر شده برای ارزشیابی تکوینی نزدیک‌تر است.

برخلاف غالب ابزارهای داخلی که تأکیدشان بر آمادگی دانش‌آموزان برای آزمون‌های تستی و کنکور است، این سامانه توجه ویژه‌ای به امکان اجرای پروژه و تکالیف ذهنی نیز دارد. یعنی معلمان می‌توانند در آن پروژه تعریف کنند و دانش‌آموزان انواع فایل‌های خواسته شده را تا زمان مقرر در سامانه بارگذاری کنند. ازآنجایی‌که این پلتفرم خدمات دیگری مثل برگزاری کلاس آنلاین را هم (از طریق دو ابزار آدوب کانکت و بیگ بلو باتن) فراهم می کند، مدارس می توانند با پرداخت هزینه ای معقول هم آموزش هم سنجش را در همین بستر پیاده کنند.

امکان برگزاری کلاس‌های آنلاین و چند قابلیت جدید این سامانه در چند ماه اخیر با توجه به شرایط اورژانسی پیش‌آمده به‌خاطر شیوع کوید ۱۹، به سامانه اضافه شد و در واقع این تیم توانست همگام با نیاز مشتریانش خدماتش را توسعه دهد.

.

نقاط ضعف و قوت این سامانه عبارت‌اند از:

نقاط قوت:

– استفاده از سؤالاتی که توسط معلم طراحی شده‌اند.

– پشتیبانی از انواع سؤالات عینی.

– امکان تعریف پروژه و دریافت فایل گزارش در قالب‌های متنوع مثل متن، عکس و ویدئو.

– امکان استفاده از بانک سؤالات برای دانش‌آموزان با پرداخت هزینه وجود دارد.

– امکان نمرده دهی به تکالیف به‌صورت کمی و کیفی وجود دارد.

– پس از آزمون کارنامه صادر می‌شود و بازخورد مربوط به هر سؤال ارائه می‌شود.

– امکان خروجی گرفتن فایل اکسل از کارنامه و چاپ آن وجود دارد.

– معلم می‌تواند بازخورد تشریحی نیز در نظر بگیرد.

– امکان دریافت فایل پی‌دی‌اف سؤالات و پرینت آنها وجود دارد.

.

نقاط ضعف:

– زمان باقی‌مانده در آزمون‌های عینی به دانش‌آموز نمایش داده نمی‌شود.

– امکان درهم ریختن ترتیب سؤالات و گزینه‌های آن وجود ندارد.

۲- آزمون ۳۶۰

آزمون ۳۶۰ نیز به طور تخصصی در زمینه برگزاری آزمون‌های آنلاین فعالیت می‌کند. نرم‌افزار مدیریت آزمون این مؤسسه مبتنی بر پردازش ابری است. این نرم‌افزار منعطف است و علاوه بر کاربرد برای دانش‌آموزان، قابلیت پیاده‌سازی برای سایر آزمون‌ها را نیز دارد.

نقاط قوت:

– افزودن انواع سؤالات از جمله سؤالات ۲ تا ۹ گزینه‌ای و سؤالات تشریحی در آن ممکن است.

– امکان استفاده از سؤالاتی که معلم طراحی می‌کند وجود دارد.

– گزینه‌ها و ترتیب سؤالات را می‌توان به‌صورت تصادفی جابه‌جا کرد.

– زمان باقی‌مانده از آزمون به دانش‌آموز نمایش داده می‌شود.

– امکان ثبت‌نام گروهی از طریق فایل اکسل در آن در نظر گرفته شده است.

– معلم و دانش‌آموزان می‌توانند سؤالات آزمون و پاسخ‌نامه آن را چاپ کنند.

– امکان ثبت کلید آزمون به‌وسیله اسکنر وجود دارد.

– امکان تعریف بازخورد و ارائه کارنامه را دارد.

نقاط ضعف:

– امکان سطح‌بندی سؤالات در آن وجود ندارد.

– امکان استفاده دانش‌آموز از بانک سؤالات برای تمرین بیشتر وجود ندارد.

۴- لرینیتو

  لرنیتو یک نرم‌افزار تحت وب است. دسترسی به این نرم‌افزار هم از طریق وب و هم از طریق اپلیکیشن (Android + iOS) قابل‌دسترس است. این شرکت در سه زمینه برگزاری آزمون، کتاب‌های آموزشی و تولید ویدئو آموزشی فعالیت می‌کند. طی بررسی خدمات مربوط به برگزاری آزمون لرنیتو متوجه شدم نقاط قوت و ضعف آن عبارت‌اند از:

نقاط قوت:

– امکان دانلود سؤالات به‌صورت پی‌دی‌اف برای مدرسه و دانش‌آموزان وجود دارد.

– تنوع سؤالات قابل قبولی دارد.

– سؤالات آن سطح‌بندی شده است.

– دارای بانکی از ویدئوهای آموزشی نیز هست.

– امکان تمرین بیشتر و خرید سؤالات اضافه توسط دانش‌آموز وجود دارد.

– پس از آزمون کارنامه صادر می‌شود و بازخورد مربوط به هر سؤال ارائه می‌شود.

– امکان خروجی گرفتن فایل اکسل از کارنامه و چاپ آن وجود دارد.

نقاط ضعف:

– امکان اضافه‌کردن سؤال به بانک سؤالات وجود ندارد.

– بانک سؤالات آن مربوط به مقطع متوسطه اول و دوم است و مقطع ابتدایی را شامل نمی‌شود.

– فقط شامل سؤالات چهارگزینه‌ای است.

– امکان در هم ریختن سؤالات و گزینه‌های سؤالات در آن وجود ندارد.

۵- مُنتا (Modern Online Teaching Assistant)

.

منتا سامانه‌ای تحت وب است که تمرکز اصلی‌اش بر برگزاری آزمون‌های آنلاین و چاپی است. دسترسی به سایت منتا هم ازطریق وب و هم از طریق اپلیکیشن (Android + iOS) امکان‌پذیر است. در این برنامه معلمان می‌توانند با استفاده از بانک سؤالات به طور مستمر یادگیرندگان خود را مورد ارزیابی قرار دهند. امکانات برنامه منتا محدود به برگزاری آزمون نیست و در آن درس‌نامه‌ها و محتواهای آموزشی نیز به اشتراک گذاشته می‌شود.

نقاط قوت:

– بانک سؤالات این پلتفرم شامل سؤالات همه پایه‌ها از ابتدایی تا دبیرستان است.

– بانک سؤالات نسبتاً جامع و متنوعی دارد.

– تصحیح سؤالات به‌صورت خودکار و فوری انجام می‌شود.

– سؤالات در بانک سؤال این برنامه سطح‌بندی شده‌اند.

– پس از پایان آزمون کارنامه برای دانش‌آموز صادر می‌شود و می‌توان از آن خروجی اکسل نیز گرفت.

– دانش‌آموز می‌تواند در صورت نیاز به تمرین بیشتر، با پرداخت هزینه به سؤالات بیشتری دسترسی داشته باشد.

– امکان جابه‌جا کردن ترتیب سؤالات وجود دارد.

– می‌توان محدودیت زمانی در آن تعریف کرد و زمان باقی‌مانده در صفحه به دانش‌آموز نشان داده می‌شود.

– امکان چاپ سؤالات با سربرگ و لوگوی مدارس در آن وجود دارد.

  نقاط ضعف:

– امکان استفاده از سؤالاتی که معلم طراحی می‌کند، وجود ندارد و فقط می‌توان در آن از بانک سؤالات استفاده کرد.

– فقط شامل سؤالات چهار گزینه است.

– قابلیت جابه‌جا شدن گزینه سؤالات در آن وجود ندارد.

۶- گزینه دو

   مؤسسه گزینه دو سال‌های زیادی است با تمرکز بر آمادگی دانش‌آموزان برای کنکور سراسری فعالیت می‌کند. در چند سال اخیر این مؤسسه نیز تلاش کرده است تا خدمات آنلاینش را نیز توسعه دهد. در حال حاضر اپلیکیشن گزینه دو از طریق وب‌سایت این مؤسسه قابل دسترس است. گرچه هنوز تمرکز اصلی آن روی آمادگی دانش‌آموزان مقطع متوسطه برای شرکت در کنکور است ولی معلمان برای ارزشیابی‌های تکوینی نیز از آن استفاده می‌کنند؛ بنابراین این اپلیکیشن با هدف تمرین دروس و آمادگی برای کنکور طراحی شده است. نقاط ضعف و قوت این اپلیکیشن عبارت‌اند از:

نقاط قوت:

– این برنامه تنوع سؤالات نسبتاً خوبی دارد.

– دانش‌آموزان می‌توانند در زمان‌های مختلف به میزان دلخواه به سؤالات پاسخ دهند.

– گزارش سؤالات آزمون بلافاصله بعد از برگزاری آن، ارائه می‌شود.

– امکان افزودن سؤالات طراحی شده به بانک سؤالات با پرداخت هزینه ممکن است.

نقاط ضعف:

– امکان افزودن سؤال توسط معلم و دانش‌آموزان وجود ندارد.

– قابلیت خروجی گرفتن اکسل از گزارش‌های آزمون‌ها وجود ندارد.

– امکان در هم ریختن ترتیب سؤالات و گزینه‌های آنها وجود ندارد.

– زمان باقی‌مانده از آزمون به دانش‌آموز نمایش داده نمی‌شود.

– مختص دانش‌آموزان دوره متوسطه است.

   در این مقاله به‌مرور ابزارهای مفید خارجی و داخلی که می‌تواند در جعبه ابزار معلمان قرار گیرد پرداخته شد. همه ابزارهای داخلی معرفی شده توسط شرکت‌های خصوصی فعال در این زمینه طراحی شدند و متأسفانه آموزش‌وپرورش در این زمینه اقدام مفیدی انجام نداده است. در چند ماه اخیر به دلیل ضرورت، رباتی در برنامه شاد جهت اجرای سنجش معرفی شد ولی این ربات امکانات کافی برای برگزاری آزمون و ارائه تمرین را ندارد. از آنجایی که نظام آموزشی ما متمرکز است انتظار می‌رود خصوصاً در شرایط فعلی آموزش‌وپرورش در این زمینه فعالیت جدی داشته باشد و از یاری شرکت‌های خصوصی و دانش‌بنیان استفاده کند.

The post معرفی ۶ ابزار ارزشیابی آنلاین فارسی first appeared on سمیه رزبان.